حسين مير حيدر

18

معارف گياهى ( فارسى )

پاى الاغ يا كره‌اسب است به اين جهت پاى خر يا پاى كره‌اسب گفته مىشود و چون گلها و ساير قسمتهاى گياه براى تسكين سرفه و نرم كردن سينه بسيار مؤثر است ، لذا آن را حشيشة السعال گويند . كلمه Tussilago نيز به معناى دفع سرفه است زيرا Tussi و Toux به معناى سرفه مىباشد . تكثير گياه از طريق كاشت انشعابات ريشه‌دار گياه يعنى قسمتى از گياه با ريشه و يا از طريق كاشت قطعات زيرزمينى گياه انجام مىگيرد . اين گياه در نقاط مرطوب و نمناك مىرويد و در ايران در اغلب مناطق از جمله در راه شمشك ، فرح‌زاد ، راه چالوس ، دامنه‌هاى مرطوب كندوان و ساير نقاط ديده مىشود . تركيبات شيميايى از نظر تركيبات شيميايى گياه داراى نوعى از فيتوسترين « 1 » و همچنين تاراكسانتين « 2 » ، فاراديول « 3 » و تانن مىباشد [ چونگ يائوچى ] . در گزارش ديگرى آمده است كه در برگهاى آن يك گلوكوزيد تلخ و مقدارى لعاب وجود دارد [ G . I . M . P ] . در گزارش ديگرى آمده است كه در ساقهء زيرزمينى گياه روغن اترى « 4 » ، پارافين « 5 » ، اينولين و تانن يافت مىشود و مادهء عامل آن روغن اترى است [ S . G . I . M . P ] . در گزارش ديگرى از منابع فرانسوى آمده است كه علاوه بر موارد ياد شده در خاكستر گياه مقدار قابل ملاحظه‌اى ( حدود 27 درصد ) پتاسيم و كمى سديم و منيزيم است و در گلهاى آن مادهء فاراديول « 6 » مشخص شده است . خواص - كاربرد در هند برگها و ريشه‌هاى گياه را در موارد ناراحتىهاى سينه ، برونشيت مزمن و آسم تجويز مىكنند . برگهاى آن در موارد ناراحتىهاى ريوى مانند سيگار پيچيده و دود مىكنند . ( تصوير رنگى گياه را در ضمائم آخر كتاب ملاحظه نمائيد ) .

--> ( 1 ) . Phytosterin ( 2 ) . Taraxanthin ( 3 ) . Faradiol ( 4 ) . Ethereal oil ( 5 ) . Paraffin ( 6 ) . Faradiol